DE TIJDLIJN DER
TWEEDE WERELDOORLOG

AUGUSTUS 1940

TERUG

 

00-08-1940:
- (NL) In Augustus 1940 komt zeep op de bon.
- (BelgiŽ) In augustus 1940 organiseert Fernand Kerkhofs in BelgiŽ het inlichtingennetwerk 'Zťro'.
- Periode van Duitse luchtaanvallen op de RAF te land en in de lucht, voornamelijk bestaande uit aanvallen op steden en vliegvelden langs de kust; op 19 augustus beginnen ook de aanvallen van de Luftwaffe op vliegvelden rond Londen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

 

01-08-1940:
Donderdag 
- (NL) De Nederlandse verliescijfers van de 4 oorlogsdagen worden door de overheid bekend gemaakt: gesneuveld 2.890, gewond 6.889, vermist 29, gedood bij bombardement op Rotterdam 617.
- (NL) Demonstraties voor levende leden van het Huis van Oranje verboden.
- (BelgiŽ) Belgie moet 3 1/2 mld. BEF betalen als bezettingskosten.
- Adolf Hitler publiceert FŁhrer directieve Nį 17, waarin hij de Luftwaffe beveelt om met al z'n middelen en in de kortst mogelijke tijd het Britse luchtruim te beheersen. De Duitse objectieven waren volgens Hitler de ..Britse vliegtuigen, z'n grondinstallaties en z'n aanvoerlijnen.... maar ook de luchtvaartindustrie en de anti-vliegtuigfabrieken. Deze operatie moet op 15 september voltooid zijn zodat de invasie tussen 19 en 26 september kan plaatsvinden.
- ItaliŽ valt Brits-Somaliland aan.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

01/20-08-1940:
Donderdag / Dinsdag
- De Duitse Luftwaffe valt Britse havens aan.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

02-08-1940:
Vrijdag 
- (NL) Het concentratiekamp (Polizeiliches Durchgangslager) Amersfoort krijgt de eerste Nederlandse gevangenen.
- Koning Gustaaf V van Zweden opent de buitengewone bijeenkomst van het Zweedse parlement, waar hij de neutraliteit van Zweden verklaart.
- Goring beveelt de Lufwaffe het Engelse verdedigingssysteem (RAF-jagers en radarinstallaties) binnen de vier dagen te vernietigen.
- In Gross Rosen in SileziŽ wordt een buitencommando van het KL-Sachsenhausen gevestigd. Het wordt op 1 mei 41 een zelfstandig Konzentrationslager.
- Een Brits eskader doet een aanval op de Italiaanse marinebasis op SardiniŽ.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

03-08-1940:
Zaterdag
- Estland, Letland en Litouwen "op hun verzoek" opgenomen in de Unie van Sovjetrepublieken.
- Italiaanse troepen vallen Brits-Somaliland binnen, dat door circa 1.500 man aan Engelse troepen wordt verdedigd..
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

04-08-1940:
Zondag
- Slag om Engeland dag 26. Overdag is er weinig Duitse activiteit, er worden er alleen een paar Duitse verkenningsvluchten waargenomen. In de nacht zijn er geen Duitse bombardementen daar het zeer mistig is.

- Op 10 mijl van de Ierse kust, om 21.20 uur, brengt de U-58 het Griekse SS Pindos (op weg van Sierra Leone naar Engeland) met 2 torpedo's tot zinken (3 doden en 29 overlevenden die in de reddingsboten County Donegal, Ierland bereiken).
- Op 300 mijl ten noordwesten van Ierland brengt de U-52 3 Britse schepen uit konvooi HX-60 tot zinken, SS Geraldine Mary (1 passagier en 2 bemanningsleden gedood, 4 passagiers en 44 bemanningsleden gered en naar Engeland teruggekeerd), SS Gogovale (alle 37 bemanningsleden worden opgepikt en in Liverpool aan land gezet door de onderzeebootjager HMS Vanoc), SS King Alfred (7 doden en 34 worden ook door HMS Vanoc opgepikt). Na deze aanval wordt de U-52 met dieptebommen aangevallen door Britse escorteurs en de U-52 loopt hierbij ernstige schade op maar weet toch Kiel (Duitsland) te bereiken. De U-52 wordt gerepareerd maar is tot 17 november uitgeschakeld.
- 3 Britse mijnenveger-trawlers HMT Drummer (2 doden), Marsona (11 doden) and Oswaldian 12 doden, 7 overlevenden) zinken op mijnen die door de Duitsers op diverse plaatsen langs de Britse kust zijn gelegd.
- De Duitse mijnenveger-trawler Perseus (UJ-175) loopt nabij het eiland Ameland (noordwest Nederland) op een mijn en zinkt.
- 1 Mijl van de Noorse zuidkust brengt de Britse onderzeeboot HMS Sealion het Noorse SS Torun tot zinken.
- 1.700 Mijl ten oosten van Florida wordt in de avond de Noorse tanker Beaulieu door de Duitse bewapende koopvaarder Widder met kannonvuur gestopt (4 doden). 28 Overlevenden stappen in de reddingsboten en worden op 13 augustus door de Britse tanker Cymbeline opgepikt en naar Gibraltar gebracht. De Beaulieu wordt door de Widder, nadat de bemanning in de reddingsboten gegaan was, tot zinken gebracht.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

05-08-1940:
Maandag
- Eerste plan voor een veldtocht tegen de Sovjet-Unie door generaal-majoor Marck voltooid.
- Zila en Hargeisa (Brits-Somaliland) worden door Italiaanse troepen bezet.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

06-08-1940:
Dinsdag
- (NL) Eerste openbare optreden (vergadering) van het Driemanschap van De Nederlandsche Unie in Den Haag.
- Oodwinal (Brits-somaliland) wordt door Italiaanse troepen bezet.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

07-08-1940:
Woensdag
- Hr.Ms. Sumatra vertrekt van CuraÁao via Freetown, Lobito, Kaapstad en port Louis naar Nederlands Oost-IndiŽ.
- Overeenstemming bereikt tussen Churchill en De Gaule over de vorming van Vrije Franse strijdkrachten.
- Operatie Adelaar wordt uitgesteld tot 8 augustus 1940 wegens slechte weersomstandigheden.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

08-08-1940:
Donderdag 
- (BelgiŽ) Camille Gutt, (geboren Camille Guttenstein) (minister van Financien) komt in Londen aan.
- Operatie Adelaar wordt, alweer, uitgesteld tot 13 augustus 1940 wegens slechte weersomstandigheden (zie ook 07-08-1940).
- Begin van de Slag om Engeland, met een grootscheepse Duitse luchtaanval op de scheepvaart in het Kanaal.
- De Amerikaanse vliegtuigproductie bereikt een aantal van 900 toestellen per maand.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

09-08-1940:
Vrijdag 
- Bevel van OKW voor Aufbau Ost dat wil zeggen de voltooiing van een generaal gouvernement als operatiebasis voor een veldtocht tegen de Sovjet-Unie.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

10-08-1940:
Zaterdag
- Hitler besluit de invasie in Engeland uit te stellen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

11-08-1940:
Zondag
- Italiaanse aanval op de voornaamste Engelse stelling bij Tug Arnam.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

12-08-1940:
Maandag
- (NL) Textiel komt op de bon.
- De Luftwaffe voert aanvallen uit tegen RAF-vliegvelden, de haven van Portsmouth, de schepen op de rivier Thames. Het is tevens de eerste en enige keer in de Slag om Engeland dat het Chain Home-radarsysteem wordt gebombardeerd, want GŲring beveelt niet meer de Engelse radarstations maar de vliegvelden te vernietigen. De Luftwaffe verliest 31 vliegtuigen, de RAF 22 stuks.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

13-08-1940:
Dinsdag
- (BelgiŽ) In Belgie wordt de censuur op boeken ingesteld.
- "Adelaars-Dag" - Operatie Adelaar, de tweede fase van de slag om Engeland gaat van start. Het is een klassieke luchtslag tussen de Luftwaffe en de RAF die duurt tot 18 augustus 1940. Op deze eerste dag van operatie Adelaar voert de Luftwaffe 1485 aanvalsvluchten uit. 13 augustus zal bekend staan als Adelaarsdag (Duits:Adlertag) . De Duitsers verliezen 45 toestellen, De RAF verliest er 13.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

14-08-1940:
Woensdag
- De twaalf nieuwe maarschalken die Hitler op 19 juli 1940 had gepromoveerd krijgen hun militaire uniformonderscheidingen. Hij spreekt over de nood om de Sovjet-Unie binnen te vallen omdat deze volgens Hitler teveel grondgebied inneemt en een dreiging vormt voor het Derde Rijk.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

15-08-1940:
Donderdag 
- Vanaf deze datum houdt Hr.Ms. Soemba zich voornamelijk op in de wateren rond Madoera, voor de opleiding van afstandwaarnemers en het houden van gevechtsoefeningen.
- Duitse luchtaanval op Engelse verbindingslijnen en, vooral, RAF-bases. Nu pas breekt de Battle of Britain pas in alle hevigheid los. In 1.790 vluchten verliest de Luftwaffe 75 toestellen en de Royal Air Force verliest 34 toestellen.
- De Griekse kruiser Helle wordt getorpedeerd en zinkt, waarschijnlijk door de Italianen.
- Berera wordt door de Engelse ontruimd.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

16-08-1940:
Vrijdag
- Slag om Engeland dag 38. De RAF verliest 22 jachtvliegtuigen en de Luftwaffe 72 vliegtuigen.

- 50 Mijl ten westen van DurrŽs (AlbaniŽ) brengt de Britse onderzeeboot HMS Osiris het Italiaanse SS Morea tot zinken.
- Op 300 mijl ten noordwesten van Ierland wordt konvooi OB-197 aangevallen door de U-30, U-46 en de U-48. Het Zweedse SS Hedrun (8 doden en 20 overlevenden) en het Britse SS Clan Macphee (67 doden en 41 overlevenden opgepikt door het Hongaarse SS Kelet) worden tot zinken gebracht en het Nederlandse MV Alcinous wordt geraakt maar zinkt niet, zij wordt naar Gourock (Schotland) gesleept.
- Op 150 mijl ten noordwesten van Ierland brengt de U-100 het Britse MV Empire Merchant tot zinken (7 doden en 48 overlevenden worden door de reddingssleepboot HMS Salvonia opgepikt en in Greenock aan land gebracht).
- Op 170 mijl ten noordwesten van Ierland doen Sunderland's van Squadron 210, van het Coastal Command, een dieptebom-aanval op de U-51. Ondanks dat er olie en luchtbellen werden gezien heeft de U-51 de aanval overleefd.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

17-08-1940:
Zaterdag
- De Duitsers stellen een operatiegebied rondom Engeland vast, waarin alle schepen zonder voorafgaande waarschuwing tot zinken zullen worden gebracht.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

17/18-08-1940:
Zaterdag / Zondag 
- Britse marineschepen bombarderen Bardia en Fort Capuzzo in LibiŽ en schieten de 12 op hen afgestuurde bommenwerpers neer.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

18-08-1940:
Zondag
- Slag om Engeland dag 40. Duitse aanvallen op de RAF vliegvelden van Kenley en Biggin Hill. De meeste bommen missen hun doel. De RAF verliest 22 jachtvliegtuigen en claimt 140 Duitse vliegtuigen te hebben neergeschoten, maar dit lijkt onwaarschijnlijk.

- In Brits Somaliland (Oost-Afrika) worden in de nacht met de troepentransportschepen Chakdina, Chantala, Laomedon, Akbar en het hospitaalschip Vita 7.000 mensen (militairen en burgers) van Berbera naar Aden geŽvacueerd. De Australische kruiser HMAS Hobart blijft achter om achterblijvers op te pikken en auto's, brandstof en winkels te vernielen. SomaliŽrs van het Somaliland Camel Corps besluiten te blijven en mogen hun wapens behouden.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

19-08-1940:
Maandag
- (BelgiŽ) Henkrik De Man sticht de Unie van Hand- en Geestesarbeiders, een Duitsgezinde eenheidsvakbond.
- Begin van de aanvallen van de Luftwaffe op vliegvelden rond Londen.
- Britse troepen trekken zich terug uit Brits-Somaliland.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

20-08-1940:
Dinsdag
- (NL) Seyss-Inquart trekt bij verordening de bevoegdheid naar zich toe om een groot aantal functionarissen binnen de overheid te benoemen en te ontslaan.
- Hr.Ms. Van Kinsbergen maakt rendez-vous met de Amerikaanse zware kruiser "Tuscaloosa", teneinde een demonstratie te geven met de op drie assen gestabiliseerde 40 mm. antiluchtbatterij. Het systeem bevalt de Amerikaanse autoriteiten dermate, dat zij de tekeningen overnemen en dit geschut in de uitvoeringen van enkel- tot vierloops op grote schaal gaan produceren.
- Eerste ontwerp voor operatie Felix (verovering van Gibraltar) uitgewerkt.
- ItaliŽ verklaart de Middellandse Zee en de Afrikaanse kust tot operatiegebied.
- Trotski wordt in Mexico met de bijl vermoord op bevel van Stalin.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

21-08-1940:
Woensdag
- Slag om Engeland dag 43. De Duitsers bombarderen de vliegvelden in het zuiden en zuidwesten van Engeland, deze bombardementen richtten weinig schade aan (2 doden en 40 gewonden).
- Sommige Britse kustplaatsen worden gebombardeerd (4 burgers worden gedood en 178 gewond) en veel koopvaardijschepen worden tot zinken gebracht of beschadigd.
- 13 Duitse bommenwerpers en 1 RAF Hurricane zijn neergeschoten.

- In de "Mid-Atlantic" 1.000 mijl ten westen van Afrika, wordt de Britse kolenboot Anglo Saxon door de Duitse "bewapende koopvaarder" Widder tot zinken gebracht. Na het zinken worden de reddingsboten met mitrailleurs beschoten (34 doden en 7 overlevenden in 1 reddingsboot). Na 2.500 mijl in 71 dagen afgelegd te hebben komen slechts 2 overlevenden op het eiland Eleuthera (Bahama's) aan land. De kapitein van de Widder, Ruckteschell, wordt (door de getuigenis van de overlevende Able Seaman Robert Tapscott) in mei 1947 veroordeeld als oorlogsmisdadiger en hij sterft in 1948 in de gevangenis. De reddingsboot van de Anglo Saxon die de overlevenden 2.500 mijl over de oceaan heeft gebracht is te bezichtigen in het Mystic Seaport Museum.
- (NL) 200 mijl ten westen van Lissabon (Portugal) wordt de Nederlandse tanker Hermes door de Italiaanse onderzeeboot Dandolo beschadigd.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

22-08-1940:
Donderdag
- (NL) Fairey Swordfish vliegtuigen van 812 Squadron van HMS Peregrine (Royal Navy air station te Ford, Sussex) bombarderen, in de Nederlandse kuststreek, vaartuigen die moeten dienen voor de invasie van Engeland. 1 Swordfish wordt neergeschoten en de 2 bemanningsleden worden gevangen genomen.

- Slag om Engeland dag 44. Om 03.30 uur wordt Londen gebombardeerd.
- Om 09.00 uur beschiet de Duitse artillerie te Cape Gris Nez (Frankrijk) in de Straat van Dover het konvooi "Totem" voor 80 minuten, er wordt geen schip geraakt.
- Om 13.00 uur vallen Ju88s en Bf109s het konvooi ("Totem") aan maar worden op hun beurt weer aangevallen door Spitfires van Squadron 54 en Hurricanes van Squadron 610 (neergeschoten; 1 Ju88, 1 Spitfire en 1 Hurricane door eigen vuur).
- Om 18.30 uur bombarderen Duitse vliegtuigen kustplaatsen in Kent (Engeland).
- In de avond is er een artillerieduel over de Straat van Dover tussen de Duitse batterij te Cape Gris Nez en het Brits 14 inch maritiem kanon "Winnie" (genoemd naar Winston Churchill, die zich er persoonlijk hard voor had gemaakt dat er op die plaats geschut zou komen om een tegenhanger te vormen voor de Duitse dreiging).
- In de nacht worden Aberdeen, Bristol, Pontefract, Bradford en Hull gebombardeerd. (de Duitsers verliezen 6 vliegtuigen en de Britten 5).

- In de Golf van Bomba (LibiŽ) doen 3 Fairey Swordfish vliegtuigen van 824 squadron van het Britse vliegdekschip HMS Eagle een aanval op de daar liggende Italiaanse schepen. De onderzeeboot Iride en depotschip Monte Gargano worden tot zinken gebracht en de torpedoboot Calypso wordt beschadigd.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

23-08-1940:
Vrijdag 
- De eerste Duitse aanvallen gedurende de nacht betekenen het begin van de Londense "Blitz".
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

24-08-1940:
Zaterdag
- (NL) Eerste nummer van De Unie (weekblad van De Nederlandsche Unie) verschijnt.
- (BelgiŽ) Pierlot en Spaak verlaten Vichy.
- Het derde deel van de slag om Engeland gaat van start en duurt tot 6 september 1940. De Luftwaffe concentreert haar acties tegen de RAF-vliegvelden en maakt niet minder dan 1000 vluchten. Het vliegveld Manston, het meest zuidelijk gelegen RAF jagerstation wordt buiten gebruik gesteld en RAF-station North-Weald raakt ernstig beschadigd. De Luftwaffe verliest 38 vliegtuigen, de RAF 22.
- (in de nacht) Londen wordt 's nachts gebombardeerd door de Luftwaffe. Men neemt aan dat dit onopzettelijk was gebeurd. Een bommenwerper die niet wist waar hij was en die zich in moeilijkheden bevond, wierp zijn lading bommen af om beter te kunnen ontsnappen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

25-08-1940:
Zondag
- De Royal Air Force voert, met 81 bommenwerpers, de eerste luchtaanval op Berlijn (Duitsland) uit, als vergelding voor het bombardement op Londen in de nacht van 24-08-1940.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

26-08-1940:
Maandag
- De Gaulle forceert een politieke doorbraak: hij wordt erkend door de Franse kolonies Niger en Tsjaad. Twee dagen later doen Kameroen en Congo-Brazzaville hetzelfde.
- Op deze datum beginnen ononderbroken nachtelijke Duitse luchtaanvallen op Londen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

27-08-1940:
Dinsdag
- (NL) Anton Mussert verzoek Hitler het Nederlandse volk op te nemen als lid in een toekomstige Bond van Germaanse volken.
- Hitler neemt een beslissing in de tussen het OKH (leger) en het OKM (marine) gerezen geschillen omtrent de operatie Seelowe en besluit tot de Kleine Losung d.w.z. een landing met een frontbreedte van ongeveer 140 km op de Engelse zuidoostelijke kust (van Folkestone tot Eastbourne).
- Hitler stuurt Schmundt, zijn persoonlijke adjudant, en Fritz Todt, bevelhebber van de oorlogsconstructies, uit naar Oost-Pruisen om een locatie te vinden voor z'n persoonlijk hoofdkwartier voor de geplande inval in de Sovjet-Unie. Ze zouden een locatie nabij Rastenburg vinden om de Wolfsschanze te bouwen.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

27/28-08-1940:
Dinsdag / Woensdag
- RoemeniŽ doet afstand van Zuid-Dobroedsja aan Bulgarije.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

28-08-1940:
Woensdag
- (NL) De Eerste Nederlandse geheime agent L.van Hamel wordt gedropt.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

29-08-1940:
Donderdag 
- RoemeniŽ staat het grootste deel van transsylvaniŽ aan Hongarije af (zie ook 30-08-1940).
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

30-08-1940:
Vrijdag 
- Roemenie doet afstand van Noord-Zevenburgen Szeklerzipfel aan Hongarije (zie ook 29-08-1940).
- Duitsland en ItaliŽ garanderen de Roemeense grens zonder voorafgaand overleg met Rusland.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

31-08-1940:
Zaterdag
- (NL) Demonstraties op koninginnedag.
- (NL) Eerste nummer van (het illegale blad) Vrij Nederland komt uit.
- Het, op 09-08-1937 in dienst gestelde, escorte-vaartuig Hr.Ms. Bouclier wordt te Plymouth, door de Koninklijke Marine, van de Franse marine overgenomen. Zij is bestemd voor escortediensten in de Britse wateren.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

 

 

TERUG